W niniejszym wpisie bezskuteczność darowizny upadłego chcę zwrócić uwagę na pewne wyzwanie z jakim możesz się zmierzyć po ogłoszeniu upadłości. Dotyczy to zarówno upadłości konsumenckiej jak i upadłości podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Właściwie to musisz wziąć to pod uwagę już przed ogłoszeniem upadłości. Chodzi o tzw. bezskuteczność czynności prawnych.
O co w tym chodzi?
Darowizna przed ogłoszeniem upadłości może być pułapką dla upadłego
Napiszę Ci trochę patrząc na to wszystko od strony syndyka.
Pełniąc funkcję syndyka muszę ustalić, czy upadły dokonał właśnie czynności bezskutecznych. Musisz bowiem wiedzieć, że jest to jeden z obowiązków każdego syndyka. Przed ogłoszeniem upadłości dłużnicy zawierają umowy, zaciągają zobowiązania, dokonują darowizn mieszkań. Bardzo często nie zdają sobie jednak sprawy, że takie czynności będą mogły być już po ogłoszeniu upadłości zakwestionowane. W naszym kraju powszechne są zwłaszcza darowizny. W formie sformalizowanej są to głównie darowizny nieruchomości – mieszkań. Rodzice chcą np. uregulować za życia swoje sprawy majątkowe i darują swoim dzieciom mieszkanie. Podobnie dłużnicy, mając na karku egzekucję komorniczą lub jej widmo, mogą podarować swoim bliskim mieszkanie.
Bezskuteczność darowizny upadłego nie tylko w prawie upadłościowym
Prawo upadłościowe zawiera przepisy, które mają wpływ na czynności prawne dłużnika dokonane w określonym czasie przed ogłoszeniem upadłości. Krótko mówiąc przepisy te określają, czy dana czynność z mocy samego prawa będzie bezskuteczna. Chodzi o tzw. bezskuteczność czynności prawnej (np. umowy darowizny) względem masy upadłości. Bezskuteczność oznacza, że czynność prawna jest traktowana jako czynność niepowodująca względem wierzyciela lub masy upadłości przewidzianych w niej skutków, o ile została dokonana w określonym czasie przed ogłoszeniem upadłości. Sama bezskuteczność nie oznacza jednak, że umowa jest nieważna. Dotyczy to nie tylko zawieranych umów, ale np. podziału majątku po ustaniu wspólności majątkowej lub odrzucenia spadku. Musisz też wiedzieć, że umowę darowizny lub każdą inną czynność prawną są może unać za bezskuteczną w procesie wszczętym przez syndyka. Chodzi o tzw. skargę pauliańską z kodeksu cywilnego. Nie będą tutaj rozpisywał się nad przesłankami uznania umowy darowizny za bezskuteczną w ramach skargi pauliańskiej, gdyż jest to temat na oddzielny wpis.
Czy każdy upadły wie o możliwej bezskuteczności zawrtej przez niego umowy darowizny
O tym, że może zostać stwierdzona bezskuteczność darowizny upadłego w toku postępowania upadłościowego nie każdy upadły wie. Zauważyłem, że przy upadłościach konsumenckich wiedzą o tym nieliczni. Jest to zdecydowana mniejszość. O ile nawet nie promil. Wielu upadłych jest w ogóle zdziwionych, że pytam ich o dokonane w przeszłości darowizny. Umowa darowizny nieruchomości jest najpopularniejszą forma przekazania majątku bliskim. Jednocześnie dzięki zastosowaniu opisanej wyżej skargi pauliańskiej skuteczność umowy darowizny względem masy upadłości może zostać stosunkowo łatwo zakwestionowana przed sądem. Jest tak dzięki pewnym domniemaniom prawnym, które ułatwiają zakwestionowanie przed sądem czynności pod tytułem darmym. Bezskuteczność darowizny upadłego jest narzędziem mającym na celu ochronę wierzycieli.
{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }